Монгол Зураачидийн Нүдээр (Featured Mongolian Artist): Interview with Terbish Usukhbaatar (Тэрбишийн Өсөхбаатар)

I was very fortunate to get a chance to conduct an interview Terbish Usukhbaatar recently. He is an accomplished Mongolian photographer who currently resides in Brooklyn, New York. The interview below is conducted in Mongolian, but because I perceive his art to be an integral commentary to the globalizing resurgence of Mongolian arts and culture, I thought to go the extra length and write a very academic analysis/artist summary in regards to our interview. So even if Usukhbaatar’s interview is not legible for English readers, I hope my reflection can stand as substitute.

(For the interview in Mongolian, please skip below.)

“A Window”

PHOTOGRAPHY IN TRANSITION: A critical analysis on Terbish Usukhbaatar’s photography in the discourse of migration and the globalization of Mongolia.

Since the beginning of time, mankind has linked together disparate locations on the globe into extensive systems of communication, migration, and interconnection. Although in significantly different forms as time has gone forward to the present, the formation of systems between the global and the local has been a central driving force in our world history. Today, the effects of globalization are widespread and most prevalent in ethnic/rural cultures that are facing the inevitable dangers of cultural diffusion and loss of rich customs and traditions that span back thousands of years as the world diverges into a millennium of digital speed.

The forces of globalization continue to spark concern about the erosion of national identity and traditional values in many Asian countries and can be clearly witnessed through the art of Terbish Usukhbaatar, whose photographs strongly portray the contrast of the old and new, the traditional versus the modern globalizing ethnic values of the Mongolian culture. His life is an example of the effects of globalization and the ways in which migration and immigration effect individuals and cultures. His photographic works document these questions as they impinge on the Mongolian communities at large. But in many ways, his life and story act as the subject matter within and around the very same story his photographs strive to depict. Usukhbaatar is the observer who is outside the content of what he is observing. His work positions viewers to understand and question cultural identity in the context of the larger discourses of immigration and survival on a global context.

“ZUD”

Usukhbaatar is an American success story, moving far away from his homeland in search of a better life. His transition and adjustment to the American society have globalized and broadened his views on life and in particular, his photographic concepts. His life and art can be seen as a bridge that contributes to the wide diaspora of ‘globalization’ and to the world. But within the context of Mongolia, his contributions may not always be received in a positive light since his migration to a foreign country rends apart future generations, further endangering the loss of Mongolian culture. His life presents the dilution of culture in the contemporary digital world while acting as the stepping-stone for future generations of Mongolian American artists.

He is one of many good photographers in Mongolia today who immigrated to the United States over ten years ago. Usukhbaatar’s works maintain strong cultural reference and iconography, most evident in his series of portraiture and landscape photography in which he captures the lives of Mongolia’s rural communities with contrasts to Mongolia’s political past and to the now emerging urban influences from the city life. His photos present a scenic view into the daily lives of Mongolia’s rural and metropolitan influenced lifestyles with sharp compositional structures and a strong narrative quality that transcend the material surface. His photographs explore these cultural dichotomies during a pivotal period of political and cultural metamorphoses.

“Faith”

He further expands on the topic of globalization as perceived in his art, and the effects of migration on the Mongolia communities at large:

“Mongolians are changing rapidly. They are converting from their nomadic traditions and culture into that of the sedentary Western city life. I try to capture this daily loss of culture, the loss of the agrarian life and behavior through my photographs. The societal structure that we have been living for over 70 years is now being globalized into another kind of structure which is changing our lives to an indefinable form. I aspire to capture this evolution, this process of cultural diffusion in its immediacy.

Our culture is changing in many aspects from clothes to material objects, lifestyles, customs and mindsets which must be documented by photographers. This change is not recurrent as cultural customs and norms will disappear and evolve into history undoubtedly. On one hand, globalization, modernization, and advancement bring good results to the Mongolian communities at large, but its negative effects also counter shadow the loss of our culture.”

Usukhbaatar’s photographs comment a great deal about his dualistic views on the erosion of cultural identity as they utilize various symbolic references, from traditional forms of clothing to Mongolia’s agrarian animals and scenic landscape shots  that contrast the old with the new, the traditional with the more globalizing thus contemporary ethnic values of Mongolian culture. His earlier photographs speak on behalf of Mongolia’s plagued society, its poor economic growth and corruption, while his latest works represent the lives of Mongolian families residing abroad.

“Destroyed Land”

When asked what he thinks about the forefront community of globalizing Mongolians who reside in the West – better recalled as the growing population of Mongolian Americans, and how their lives influence or/are pertinent to the cultural metamorphoses in Mongolia, he responds:

“I am myself a witness and an example of Mongolia’s globalization. My art is ultimately a participant and a spectator to the loss of Mongolia’s culture. By moving away from your home country, we realize and understand more about our own origin and identity. This offers us a keen sense of appreciation and a marginalized perspective towards our cultural values and towards the important issues that face Mongolia today. Immigration springs this new-found awareness whose positive effects cultivate a deep sense of understanding for our ancestral roots in context to world history while also bringing Mongolian Americans together and forming a sense of community in a land not our own. This is most apparent at the Mongolian Independence Day festivals held in the states with the largest Mongolian communities. On the other hand, immigration causes separation among us and our children, among the past and future generations, among the Mongolians living on the homeland and abroad which ultimately jeopardizes the loss of tradition and culture.”

“The Joker”

Usukhbaatar’s photographic recollections are radical for its innovative vision, and his willingness to question and explore the ideals/morals that lie outside of societies concerning culture and modernization. His work positions viewers to understand and question cultural identity, offering us “double-vision”, a bridge point privilege to see both sides of the spectrum. This allows an opportunity to enforce change — presenting a position of power for both the artist and viewer in an already disempowered situation. Usukhbaatar is a visionary, his efforts will undoubtedly contribute to the history of world photography and in shaping what is the new face of Mongolia.

To see more of Usukhbaatar’s work, head over here.

Visit Usukhbaatar’s Photo Blog here.


(Interview below is conducted in Mongolian)

“Land of Blue Sky”

1. Та өөрийнхөө тухай товч танилцуулна уу (боловсрол, та урлагийн чиглэлийг яагаад сонгосон, та анхны гараагаа яаж эхэлсэн бэ?)

Миний овог нэр Тэрбишийн Өсөхбаатар. Говь-Алтай аймагт төрж өссөн.

Аав маань сэтгүүлч, аймгийн сонины эрхлэгчээр олон жил ажилласан. Хөдөө гадаа томилолтоор байнга явна. Боломж нь таарвал намайг дагуулаад л явна. Би ч хамт явах дуртай.Сурвалжлага тэмдэглэл хийж явахдаа түүндээ хэрэгтэй зургийг аав маань өөрөө авна. Аавтайгаа явахдаа өөрийн сонирхсон ганц нэг зүйлийг ааваасаа аппаратыг нь гуйж аваад  дарна. Зураг авч сурах анхны “А” үсгийг аав минь над зааж өгсөн юм. Тэгээд анхны авсан зургаа дажгүй гарсан байхыг үзээд  өөрийн гэсэн зургийн аппараттай болох юмсан гэх хүсэл анх төрж билээ. Ааваасаа нэг өдөр гуйлаа, зургийн аппарат авч өг гэж. Тэр үед фотоаппарат үнэтэй, хүмүүс ч нийтээрээ тарчигхан л аж төрдөг байсан цаг.  Тэр тусмаа арван настай хүүхдэд үнэтэй аппарат авч өгч “эрхлүүлдэг” аавыг  тэр үеийн хөдөөгийн аав нарын дундаас тэр бүр  олохгүй л болов уу.  Аав маань надтай шатар тоглох их дуртай. Би жаахан цааргална. Над нэг ч болов хэрэгтэй зүйл сургачих гэсэн л  санаа байсан байх. Цайны цагаараа ирж амрахдаа надтай заавал шатар нүүнэ.

Надтай шатар тоглоод хожвол аппарат авч өгнө гэж аав маань ам гарлаа. Ингээд  шатар тоглож аавыгаа анх удаа хожлоо. Урьд нь би түүнийг ер хождоггүй байсан юм. Би сайндаа ч биш миний буурал ээж аавын ард зогсоод, дохио зангаагаар  над  нүүдэл зааж өгсөн хэрэг.  Түүнээс долоо хоногийн дараа хүрэн ширэн гадартай  шинэ аппараттай боллоо. Тэр үед дэлгүүрт орос фотоаппаратаас өөр сонголт байдаггүй байлаа. Тольтой аппарат  монголд байдаггүй байсан тул над оросын ФЭД-3 гэдэг /rangefinder/ аппарат  авч өгсөн юм.

Зураг авах гээд шагайвчаар нь харахад ширэн гадаргууных нь үнэр хамар цоргиж тийм гэж хэлэхийн аргагүй гоё үнэртэй дотно санагддаг байж билээ. Одооныхоор бол шинэ машин аваад анх  орж суухад ямар байдаг билээ, магад түүнээс ч илүүтэй тийм л сэтгэгдэл төрдөг байжээ. Түүнээс хойш одоо ч гэсэн камерийнхаа оосрыг ширэн оосроор сольж хийдэг зуршилтай болсон. Тэгээд л нутгийн байгал, сүрлэг уулс, говийн зэрэглээт тал, ангийн найз нөхөд, гэрийнхнийхээ гээд өөрийн орчин тойронд байгаа бүхний зургийг  авдаг боллоо. Тэдгээрээсээ  нэг байгалийн судалбар зургаа аймгийн сонины редакцид аваачиж өгтөл удалгүй  нийтлэгдэж гонорараа / сонины бичлэгийн шагналын  мөнгө/ ирж ав гэсэн хэл ирлээ. Тэгээд сонины редактор ахаас  бичлэгийн шагналд гурван төгрөг  зураг хэвлэгдсэн сонины дугаарын хамт  авч  гэрийнхэндээ  үзүүлэхээр гэрийн зүг хурдалж билээ.

Түүнээс хойхно “Пионерийн үнэн” сонинд сургуулийнхаа тухай хэд хэдэн зураг явуулж бүгд нийтлэгдсэн юм. 5-р ангид сурч байх жил манай аймагт Улаанбаатараас тэр үедээ хамгийн том сонин болох  “Үнэн” сонины сурвалжлагчаар нэгэн ах томилогдож ирлээ. Манайхаар байн байн орж гарч, эмээгийн чанасан будаатай цайг “буудна”.  Нэг өдөр намайг гэртээ дуудаж  албаныхаа аппарат  хэрэгсэлээр зураг авахыг надаар заалгаж  авсан зургаа үзээд эгээ л жаахан хүүхэд шиг баярлаж байсан нь санаанд тодхон байдаг юм. Насаар ааваас ч ахмад хүн байсан.Хоёр жилийн дараа түүний ажлыг хүлээж авсан хүн мөн л миний “шавь”  болж билээ. Ингэж л анх гэрэл зурагт дурлаж ,татагдаж орсон юм. Хожим есдүгээр ангид сурч байхад хэд хэдэн сонирхолтой, аз завшаантай үйл явдлууд над тохиосон юм. Тэр үеийн сургуулийн хүүхдийн дунд тогтмол зохиогддог байсан  “Сурагч -83″ гэрэл зургийн уралдаанд би 8-р ангид сурч байхдаа  оролцлоо.

Зуны амралт дуусч, хичээл эхлэхэд ангиараа намрын ургац хураалтад явлаа. Төв аймгийн Баян-Өнжүүл суманд ажилласан юм. Гэтэл  Улсын Гэрэл Зургийн Газрынхан бидэнтэй хамт ажиллах боллоо. Томчуудтай хамт байрлаж, цугтаа хооллож нэг талбарт  ажиллаж байхдаа хүүхэд наснаас  зураг бүлээлийг нь үзэж  шүтэн биширч ирсэн  том мундаг фоточидтой  анх нүүр учирч байгаа нь тэр. Гэвч би тэднийг танихаас бус тэд намайг танихгүй, үл тоомсорлоно. Нэг өдөр ажил завсарлаж өдрийн хоолны дараагаар хүмүүс түр амарч байв. Хөдөө газар  радио хүлээн авагчаас өөр сонсох үзэх юм үгүй тул хүмүүс байгаа ганц хүлээн авагчаа дундаа тавиад амрах зуураа мэдээ сонсдог байлаа. Гэтэл тэр өдрийн мэдээгээр нөгөө гэрэл зургийн уралдааны дүн гарч, уралдаанд ирсэн бүтээлээр үзэсгэлэн гарсан хийгээд  миний зураг  тэргүүн шагнал – алтан медаль хүртсэн тухай мэдээ явахад манай ангийнхан уухайлж,  намайг дундаа хийн агаарт гурвантаа  сэвсэн юм. Нөгөө ах эгч нар ч мөн баяр  хүргэн таньдаггүй нэг нь таньдаг болж үүнээс хойш дотносон над утас хаягаа над өгч билээ.

Мөн тэр намар Германы АDN агентлагийн нэг гэрэл зурагчин манай аймагт ирж орон нутгийн сонины сэтгүүлчидтэй уулзалт хийлээ. Түүний авсан сурвалжлагын гэрэл зургууд маш сонирхолтой байлаа. Барууны гэрэл зурагчдын стилээр авсан тэдгээр зураг над нэгэн шинэ ертөнцийг нээж өгсөн юм. Түүний дараагаар манай улсын нэгдүгээр хүний/ Цэдэнбал даргын/  хувийн гэрэл зурагчин М.Цэрэнжамц гуай үзэсгэлэнгээ гаргаж манай аймагт зочилж ирлээ. Аавтайгаа  хамт тэр хүн дээр очиж танилцан багш шавийн барилдлагатай болсноор фотосэтгүүлч болох замд эргэлтгүй орсон юм. Түүний над бэлэглэсэн ” Советское Фото” сэтгүүл дээрээс миний шүтээн болсон Францын алдарт гэрэл зурагчин Анри Карте Брессоны  зургуудтай анх танилцаж билээ. Дунд сургуулиа онц төгсөж Москвагийн Улсын Их Сургуулийн сэтгүүлчийн ангид элсэн орсон боловч тэр үеийн Боловсролын Яаманд өндөр алба хашдаг нэгэн өөрийн хүүхдээ миний оронд тэр сургуульд явуулж дөнгөв.

Нэгэнт хүссэн сургуульдаа дурласан мэргэжлээрээ сурч чадаагүй учир би 2 жил ажиллаад дахин энэ сургуульд элссэн юм.  Гэвч  харамсалтай нь мөн л Гадаад Яамны элчин консулд ажилладаг хүмүүс намайг замд нь галт тэрэгнээс буулган Эрхүүгийн Их сургуульд оруулж  миний оронд өөрийн хүүхдээ Москва явуулсныг хожим мэдсэн. Гэвч би харамсдаггүй.  Эрхүүгийн Их Сургуулийг фотосэтгүүлч мэргэжлээр 1991 онд дүүргэлээ. Сайн  багш нартай, сайхан ч  сургууль. Энэ сургууль миний нүдийг нээж өгсөн. Амьдралыг өнгөцхөн биш, улам гүн гүнзгийгээр, дотоод мөн чанарт нь нэвтэрч харахыг эрмэлздэг болсон.

“Regards Croises (set #3)”

9. Ta ямар стилээр ажиллах дуртай вэ?

Хар цагаан гэрэл зурагт илүү дуртай. Үзэж байгаа хүний анхаарлыг илүү өөр олон юманд сарниулаад байдаггүй, хүн анхаарлаа төвлөрүүлж чаддаг. Гэхдээ өнгөт гэрэл зурагт бас өөрийн онцлог байна. Өнгөөр “тоглож ” байж л тэр зураг илүүтэйгээр үзэгчид хүрдэг.

“Wish Whisper”

3. Ta өөрийнхөө бүтээлүүдээс болоод сэдвийнхээ талаар…

Tухайлан зургийн сэдэв хайдаггүй. Амьдрал өөрөө баялаг. Бид сонин цаг үед амьдарч байгаа хүмүүс. Энэ их хүчтэй өөрчлөлт, эрчимтэй , шинийг эрэлхийлсэн амьдрал ямагт шинэ шинэ сэдвийг бий болгож байдаг.

Цаг үе эрчимтэй хувьсан өөрчлөгдөж байна. Би ердөө хориодхон жилийн өмнө авч байсан зургаа эргэн харлаа. Хөдөө алс баруун аймагт нэгэн багийн хурал болж буй зураг.Тэр хуралд ирсэн хүмүүсийн өмссөн хувцасыг харвал бүгд монгол үндэсний дээл хувцастай байх юм. Хэн ч тэр олон зуун хүнийг тийм хувцас өмсөж хуралд ирээрэй гэж албадаагүй нь ойлгомжтой. Одоо бол зун хөдөө гараад явахад хятад шаахай, сандал угласан, хятадад үйлдвэрлэсэн  үйлдвэрийн хувцастай, царай  төрх нь л монгол тийм л дүр зургийг олж харах болно. Нэг хэсэг дээлээ эсгээд өмсдөг хүн  ховордсон. Харин нэг үеээ бодвол  үндэсний ухамсар сэргэж  баяр ёслолоор дээл хувцасаа өмсөж хэрэглэх нь түгээмэл болж байх шиг байна. Одоо  айлд яваад ороход орны тор, хөшиг, дэрний уут гэхчлэн бүгдийг гараар оёж хатгасан тийм зүйлийг олж үзэхгүй. Хориодхон жилийн өмнө энэ бүхэн чинь айл бүрт түгээмэл байдаг, нэхмэл болон хатгамал хийж чаддаггүй гэрийн эзэгтэй ч ховор байсан юм.

“ZUD”

2. Та мэргэжлийн фото зурагчин болоод үзэл бодол чинь урьдын сайн дурын фото зурагчин байсан үеийн үзэл бодлоос хэр зэрэг солигдсон бэ? Таны амьдралын ямар үеүүдтэй чинь уран бүтээлийн чинь өөрчлөлтүүд уяалдан холбогддог вэ?

Сургууль миний нүдийг нээж өгсөн. Амьдралыг өнгөцхөн биш, улам гүн гүнзгийгээр, дотоод мөн чанарт нь нэвтэрч харахыг эрмэлздэг болсон. Анх нүдэнд өртсөн сонихон бүхний зургийг авдаг байлаа. Сүүлдээ бодож авдаг боллоо. Хэний болоод юуны  зургийг яаж авах вэ гэдгийг  их бодно. Бусдын жишгээр анх байгалийн янз бүрийн судалбар зураг авдаг байж. Дараа нь янз бүрийн насны  олон хүний хөрөг зураг авсан байдаг. Бүхэл бүтэн юмс үзэгдлийг гэрэл зургаар илэрхийлэхэд хангалтгүй санагдсанаас фоторепортажаар дагнах болсон.

“Hot Day”

“The Best Friend”

4. Та орчин үеийн  ба уламжлалт Монгол дүр төрх, ёс заншил, соёлыг өөрийнхөө фото зургуудаар яаж нэгтгэн харуулдаг вэ?

Монголчууд маш түргэн өөрчлөгдөж байна. Нүүдлийн соёл иргэншлээс хотожсон суурин соёл иргэншил рүү шилжиж байна.Өдөр хоног ирэх тусам гээгдэн алга болж байгаа тэр л ахуй, төрх, араншинг гэрэл зурагт авч үлдэхийг хичээдэг.  Бид  70 гаруй жил амьдарч ирсэн нийгмийн нэг байгууллаас нөгөө байгуулал руу шилжиж бидний амьдралын хэв маяг ч танихын аргагүй өөрчлөгдөж байна. Энэ бүх ахуйн өөрчлөлтийг мэдэрч гэрэл зурагт авч үлдэхийг  эрмэлзэнэ. Өмсдөг хувцас хунараас эхлээд эдэлж хэрэглэдэг эд зүйлс, амьдралын хэв хэвшил, ахуй, хүмүүсийн сэтгэхүй, сэтгэлгээний онцлог энэ бүхнийг гэрэл зурагчид соргогоор мэдэрч түүх болгон авч үлдүүштэй. Энэ бүхэн дахин давтагдахгүй, зарим нь устан үгүй болж зарим нь түүхийн үзмэр болон үлдэх нь зайлшгүй.

“Regards Croises (set #2)”

5. Та Америкт хэдэн онд ирсэн бэ?  Америкт ирсэнээс хойш таны уран бүтээл тань яаж өөрчлөгдсөн бэ?

Би Америкт 2001 онд ирсэн. Энд ирснээр Helmut Newton, Аnnie Leibovitz  нарын бүтээлтэй илүүтэй танилцаж хуурай баримтат зураг, тэр дүр төрхийг сонирхолтой драммын жүжиг мэт болгон амьдруулдаг тэр гайхамшиг руу хандуулах, тэгж авaх юмсан гэж боддог юм.

“Faith”

6. Америкийн нийгэм таны уран бүтээлд яаж нөлөөлдөг вэ?

Хүн бүр сэтгэлдээ уран бүтээлч байдаг ч гэж ярьдаг. Орчин үеийн техник технологи, нэн ялангуяа гэрэл зурагт гарсан дэвшил-дижитал гэрэл зураг хүн бүрт энэ боломжийг илүүтэй олгож байна. Хүн бүр сонирхолтой сайн зураг авах гэж мэрийж байна.Өдрийн тэмдэглэл хөтөлдөг хүн шиг дадалтай хүмүүс ч олноор буй болж .  Хүмүүсийн өөрийгөө илэрхийлэх илэрхийллийн нэг арга хэлбэр ч болж байна.

“National Costumes”

7. Америк дахь Монголчуудын түргэн хугацаанд даяарчлагдан өөрчлөгдөж байгааг та юу гэж бодож байна?

Үүнд би нэг их эмзэглэдэггүй. Харин ч эх нутгаасаа хол байгаа хүмүүс өөрийнхөө хэн бэ гэдгээ илүүтэй мэдэрч , улам үндсэрхэг, эх оронч, дэлхийн түүхийг бичилцсэн цөөхөн хэдэн үндэстний нэг болох- монголчуудын үр сад гэдгээрээ бахархдаг юм байна. Монголчууд олноороо суурьшсан хотуудад жил бүр болдог наадмын талбай дээр очоод үүнийг түвэггүй мэдэрч болно.

8. Таны сүүлийн үеийн уран бүтээлүүд чинь Монголын фото зурагчдын  бүтээлүүдээс юугаараа содон гэж  та боддог вэ?

Хоёрхон үгээр багтааж хариулбал ЗОХИОМЖ, ӨГҮҮЛЭМЖ.

“Destroyed Land”

10. Таны хүрье гэж байгаа цэг чинь юу вэ? Өөрийнхөө мөрөөдлийн талаар бидэнтэй хуваалцаач?

Гээгдэн үгүй болж,  хувьсан өөрчлөгдөж буй нүүдэлчин ахуй, дүр төрх болон шинэ содон бүхнийг л гэрэл зурагт авч үлдэх юмсан гэсэн эрмэлзлэл.

“ZUD”

Сайхан ярилцлага өгсөн Өсөхбаатар аxдаа цаашдийн уран бүтээлд нь өндөр амжилтийг хүсэн ерөөе! Уншигч та нар ч бас дээрхи ярилцлагнаас урам зориг, эрч хүчийг аваасай гэж хүсье.

Өсөхбаатарийн фото зургийн цомирлогоос үзвэл, энд дарна уу.

(All images copyright Terbish Usukhbaatar)



3 responses to “Монгол Зураачидийн Нүдээр (Featured Mongolian Artist): Interview with Terbish Usukhbaatar (Тэрбишийн Өсөхбаатар)”

  1. Fantastic photos, sincerely enjoyed your commentary.

    Yes, globalization (including blogs!) is bringing us all together, and holds out great hope for brotherhood, but it’s so depressing to think that we all seem to be losing our identities, and leaving so much of ourselves behind.

    P.S. I’m curious about the “wish whisper”– could you offer some insight there?

    1. Thoroughly agreed! you make a great point. And how contrary that I stand as ripe example of this very marginal divide by hosting a blog, but I do it with good intention in attempts to preserve the very keen values of my culture and its traditions through an age of warfare between the machine and organism.

      According to his photo blog, the Wish Whispers series depict the faith that surround a rock in Mongolian called the “Mother Rock”. It is believed that when natives whisper their wishes to the Mother Rock, their wishes will come true. I love all his photos, daringly stark and mystical!

      1. Shhh! I’m whispering my thanks here… : )

Leave a reply to Mark Armstrong Cancel reply